කෙටි සාරාංශය: ස්ථූලතාවයට එරෙහිව සටන් කළ හැකි නවතම විද්යාත්මක සොයාගැනීමක් ලෙස, මොළයේ ඇති 'Astrocytes' නම් තාරකා හැඩැති සෛල මගින් ආහාර රුචිය පාලනය කරන ආකාරය පර්යේෂකයන් විසින් සොයාගෙන ඇත. මෙය ඉදිරියේදී අතුරු ආබාධවලින් තොර බර අඩු කිරීමේ ඖෂධ නිපදවීමට විශාල පිටුවහලක් වනු ඇතැයි අපේක්ෂා කෙරේ.
පුවත් ලිපිය:
අධික ලෙස ආහාර ගැනීම සහ ස්ථූලතාවය පාලනය කිරීම සඳහා මොළයේ ඇති ස්නායු සෛල (Neurons) පමණක් නොව, 'Astrocytes' ලෙස හඳුන්වන ස්නායු නොවන සෛල ද ප්රබල දායකත්වයක් සපයන බව නවතම පර්යේෂණයකින් හෙළි වී තිබේ. මෙම සුවිශේෂී අධ්යයනය Nature Metabolism සහ Cell Metabolism වැනි ජාත්යන්තර විද්යාත්මක සඟරාවල මෑතකදී ප්රකාශයට පත් කරන ලදී.
පර්යේෂණ කණ්ඩායම සහ ආයතන
මෙම සොයාගැනීම පිටුපස සිටින්නේ දකුණු කොරියාවේ සෞඛ්ය පර්යේෂණ ආයතනය (Institute for Basic Science - IBS) සහ Yonsei විශ්වවිද්යාලයේ විද්යාඥයන් කණ්ඩායමකි. මෙම පර්යේෂණය මෙහෙයවනු ලැබුවේ ප්රමුඛ පෙළේ ස්නායු විද්යාඥයෙකු වන වෛද්ය සී. ජස්ටින් ලී (Dr. C. Justin Lee) සහ ඔහුගේ කණ්ඩායම විසිනි.
Astrocytes සෛල ක්රියා කරන්නේ කෙසේද?
මොළයේ හයිපොතලමසය (Hypothalamus) ප්රදේශයේ ඇති මෙම 'Astrocytes' සෛල, සාමාන්යයෙන් ස්නායු සෛලවලට සහය දක්වන සෛල ලෙස සැලකේ. නමුත් මෙම පර්යේෂණයෙන් හෙළි වූයේ:
-
අප ආහාර ගන්නා විට, මෙම සෛල ක්රියාත්මක වී GABA නම් ස්නායු සම්ප්රේෂකය මුදාහරින බවයි.
-
මෙම GABA මගින් ආහාර රුචිය ඇති කරන ස්නායු සෛලවල ක්රියාකාරිත්වය තාවකාලිකව අඩපණ කරයි.
-
එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස 'දැන් බඩ පිරී ඇත' යන හැඟීම මොළයට ලැබෙන අතර, ආහාර ගැනීම නතර කිරීමට අපව පොළඹවයි.
ස්ථූලතාවය සමඟ ඇති සම්බන්ධය
විද්යාඥයන් පෙන්වා දෙන්නේ ස්ථූලතාවයෙන් පෙළෙන පුද්ගලයන්ගේ මෙම 'Astrocytes' සෛල අසාමාන්ය ලෙස ඉදිමී ඇති බවයි (Astrogliosis). මෙලෙස සෛල ඉදිමුණු විට ඒවායේ GABA මුදාහැරීමේ හැකියාව අඩපණ වේ. එහි ප්රතිඵලයක් ලෙස බඩ පිරී තිබුණද, තවදුරටත් ආහාර ගැනීමට සිතෙන අතර එය බර වැඩිවීමට ප්රධාන හේතුවක් වේ.
වෛද්ය විද්යාවේ අනාගතය
මෙම සොයාගැනීමත් සමඟ, 'Astrocytes' සෛලවල ක්රියාකාරිත්වය යථා තත්ත්වයට පත් කළ හැකි KDS2010 වැනි නවතම ඖෂධ මේ වන විට සායනික පරීක්ෂණ මට්ටමේ පවතී. මෙම ඖෂධ මගින් ආහාර පාලනය කිරීමකින් තොරව වුවද ශරීරයේ බර අඩු කර ගැනීමේ හැකියාව පවතින බව පර්යේෂකයන් විශ්වාස කරයි.
